Ecologisten en LFI stappen naar de Constitutionele Raad tegen de Agrilnot-wet

Parijs – 24.07.2026: De fracties van de ecologisten en La France insoumise hebben zich tot de Franse Constitutionele Raad gewend wegens de wet ter bescherming en versterking van de landbouwsoevereiniteit. Zij zetten vraagtekens bij centrale bepalingen van de tekst die onlangs definitief door het parlement is aangenomen. Hun kritiek richt zich vooral op mogelijke uitzonderingen op het verbod van bepaalde gewasbeschermingsmiddelen en op regels voor de uitbreiding van wateropslag voor de landbouw.

De wet werd na een compromis in de gemengde commissie van beide parlementskamers op 20 juli 2026 door de Nationale Vergadering en op 21 juli 2026 door de Senaat aangenomen. De regering rechtvaardigt het initiatief met het veiligstellen van de Franse voedselproductie, de bescherming van landbouwbedrijven en een betere aanpassing aan klimaatrisico’s. De wettekst omvat daarnaast bepalingen over grond, veeteelt, handelsbetrekkingen en importcontroles.

Bijzonder omstreden is een strikt beperkte afwijking van het principiële verbod op gewasbeschermingsmiddelen uit de groep neonicotinoiden of verwante stoffen. Volgens de door de Senaat gepubliceerde toelichting zou deze alleen gelden voor bijzonder getroffen sectoren van de teelt van suikerbieten, appels, kersen en hazelnoten. De indieners zien hierin niettemin een hernieuwde opening voor middelen waarvan het gebruik in Frankrijk verboden is, en vrezen risico’s voor milieu en gezondheid.

Een tweede twistpunt betreft het waterbeleid. De wet stelt als doel de opslagcapaciteit voor water voor agrarisch gebruik tegen 2035 te verdubbelen en de vergunningsregels te vereenvoudigen. Voorstanders wijzen op drogere zomers, misoogsten en de noodzaak om bedrijven weerbaarder te maken. Critici waarschuwen daarentegen dat extra opslag de concurrentie om een steeds schaarser wordende hulpbron kan verscherpen en de bescherming van wateren kan ondermijnen.

De Constitutionele Raad moet nu nagaan of de aangevochten bepalingen verenigbaar zijn met de Grondwet en in het bijzonder met de vereisten van het Milieucharter. Zijn beslissing valt vóór de afkondiging van de wet. Hij kan afzonderlijke artikelen geheel of gedeeltelijk afkeuren, ze goedkeuren met interpretatieve voorschriften of de tekst in zijn geheel laten passeren. Tot aan deze uitspraak treden de betwiste bepalingen niet in werking.

De gang naar de rechter verlengt daarmee een politiek en juridisch conflict dat al maanden woedt over de grenzen van versoepelingen voor de landbouw. De voorstanders van de wet benadrukken het concurrentievermogen en de voorzieningszekerheid van de Franse landbouw. De ecologisten en LFI stellen daartegenover dat het veiligstellen van de productie niet ten koste mag gaan van de bescherming van milieu en gezondheid. Met de beslissing van de Constitutionele Raad krijgt dit conflict nu een nieuwe institutionele fase.