Een CNRS-ecoloog pleit voor meer diverse landschappen om zich te beschermen tegen bosbranden

Arcachon – 28.07.2026: Terwijl de grote brand in de Gironde volgens de autoriteiten is gestabiliseerd, roept ecoloog Philippe Grandcolas op tot een langetermijntransformatie van landschappen die bijzonder blootstaan aan brandgevaar. De adjunct-wetenschappelijk directeur van het CNRS-instituut Ecologie en Milieu verklaarde aan Franceinfo dat veerkrachtige ecosystemen diversiteit vereisen. De branden in het zuidwesten tonen de grenzen van uniforme vegetatie over grote oppervlakten tijdens periodes van extreme hitte.

In de nacht van maandag op dinsdag bestreden de hulpdiensten meerdere nieuwe brandhaarden ten noorden van Le Porge en in het noorden van het schiereiland Cap-Ferret. Volgens de autoriteiten konden de branden onder controle worden gebracht; het reeds verbrande oppervlak is niet groter geworden. De inzet is echter nog niet voorbij. In het binnenland van de Gironde werden op 28 juli temperaturen tussen 33 en 35 graden verwacht. Daar kwamen winden bij die smeulende brandhaarden opnieuw konden aanwakkeren en de bluswerkzaamheden konden bemoeilijken.

Grandcolas verwijst naar het historische landschap van de Landes, waar bossen, landbouwgrond en open ruimten sterker met elkaar verweven waren. Een dergelijke structuur zou de verspreiding van branden kunnen vertragen, omdat zij grote aaneengesloten brandstofgebieden zou onderbreken. Het gaat niet om een onmiddellijke instructie voor brandweerlieden, maar om een ecologische koers voor herbebossing, landgebruik en brandpreventie.

Volgens de onderzoekers speelt ook de samenstelling van de bossen een belangrijke rol. In mei had het CNRS benadrukt dat intense of terugkerende vegetatiebranden bodems en ecosystemen blijvend kunnen beschadigen. Vuur kan landschappen uniform maken en zo omstandigheden creëren waarin latere branden zich gemakkelijker verspreiden. Onderzoeksresultaten van het instituut suggereren bovendien dat bossen met meerdere boomsoorten hun productiviteit bij toenemende en herhaalde droogte beter kunnen behouden dan soortenarme bestanden.

Deze bevindingen roepen praktische vragen op voor de periode na de bluswerkzaamheden. Gemeenten, boseigenaren en overheidsinstanties moeten beslissen welke soorten zij planten, welke open ruimten zij behouden en hoe zij overgangszones tussen bossen, woningen en landbouw inrichten. Brandgangen alleen vervangen geen langetermijnlandschapsplanning. Ook moeten ecologische veerkracht, economisch gebruik en de bescherming van woongebieden met elkaar worden verzoend.

Grandcolas beschrijft klimaatverandering als een voortdurend veranderende nieuwe normaliteit, waaraan volledige aanpassing nauwelijks mogelijk is. Zijn voorstel is daarom gericht op landschappen die schade kunnen beperken zonder de illusie van totale controle te wekken. In de Gironde blijven de hulpdiensten smeulende brandhaarden en mogelijke nieuwe branduitbraken in de gaten houden; vanwege de verwachte hitte en wind blijft het gebied onder verscherpt toezicht.