France Victimes waarschuwt voor gedwongen zelfdodingen na partnergeweld

Parijs – 05.08.2026: Jerome Moreau, vicepresident en woordvoerder van de slachtofferhulporganisatie France Victimes, heeft de aandacht gevestigd op gedwongen zelfdodingen in verband met geweld binnen relaties. In een interview met franceinfo sprak hij over ongeveer duizend getroffen vrouwen. Het gaat om gevallen waarin aanhoudende belaging door een huidige of voormalige partner uitmondt in zelfdoding of een zelfmoordpoging.

De momenteel meest betrouwbare officiële registratie ondersteunt deze orde van grootte, maar vereist wel een nadere precisering. Volgens gegevens van de statistische dienst van het ministerie van Binnenlandse Zaken registreerden politie en gendarmerie in 2023 in totaal 890 slachtoffers van belaging door een partner of ex-partner met zelfdoding of zelfmoordpoging. Van hen waren 773, oftewel 87 procent, vrouw. De opgave van Moreau beschrijft dus een afgeronde omvang, geen afzonderlijke officiële jaarbalans.

De categorie is in Frankrijk relatief nieuw. Sinds 1 augustus 2020 behandelt artikel 222-33-2-1 van het wetboek van strafrecht herhaalde intimidatie door echtgenoten, levenspartners of voormalige partners als een afzonderlijk strafbaar feit. Als dit leidt tot zelfdoding of een poging daartoe, dreigt een gevangenisstraf van maximaal tien jaar en een geldboete van 150.000 euro. De wet beschouwt psychisch geweld daarmee als een mogelijk causaal onderdeel van de zwaarste geweldsgevolgen.

De ontwikkeling van de geregistreerde gevallen laat tegelijk zien dat de cijfers voorzichtig moeten worden gelezen. Voor 2020 werden 229 slachtoffers geregistreerd, voor 2021 waren dat er 684 en voor 2022 al 759. De Nationale Waarnemingsdienst voor Geweld tegen Vrouwen wijst erop dat de stijging deels voortkomt uit een betere bekendheid bij de veiligheidsdiensten met het in 2020 ingevoerde strafbare feit. De statistiek meet daarom zowel geweld dat bekend is geworden als een verbeterde registratie.

Partnergeweld blijft in Frankrijk een delict waarvan vooral vrouwen slachtoffer worden. In 2024 registreerden de veiligheidsdiensten 272.400 slachtoffers van lichamelijk, psychisch of seksueel geweld door partners of ex-partners; 84 procent was vrouw. Volgens een slachtofferenquête doet echter slechts ongeveer een op de zes meerderjarige betrokkenen aangifte. De geregistreerde gevallen vormen dus slechts een deel van de werkelijke omvang.

Gedwongen zelfdoding moet worden onderscheiden van levensdelicten in engere zin, maar behoort tot dezelfde institutionele context van controle, intimidatie en aanhoudend psychisch geweld. De strafrechtelijke kwalificatie vereist dat herhaalde handelingen de levensomstandigheden van het slachtoffer hebben verslechterd en diens psychische of lichamelijke gezondheid hebben aangetast. Het aantonen van een dergelijk causaal verband is bij onderzoeken doorgaans veeleisend.

De recentere cijfers over levensdelicten binnen relaties onderstrepen de ernst van deze vorm van geweld. Het ministerie van Binnenlandse Zaken telde in 2024 107 vrouwen die door hun partner of ex-partner werden gedood. De door Moreau genoemde groep omvat daarentegen ook overlevenden van zelfmoordpogingen en maakt zichtbaar dat de zwaarste gevolgen van partnergeweld veel verder reiken dan de officieel geregistreerde levensdelicten.