Frankrijk ervaart eind mei een hittegolf die zelfs ervaren meteorologen aan het denken zet. Terwijl elders nog lenteregen valt, gloeien in grote delen van de Grande Nation al straten, pleinen en gevels alsof het midden in de zomer is. Verantwoordelijk voor deze uitzonderlijke weersituatie is een zogenaamde “hittedoom” die zich al dagen boven West-Europa heeft vastgezet en nauwelijks beweging vertoont.
Op dinsdag brak Frankrijk al voor de tweede keer op rij het landelijk temperatuurrecord voor de maand mei. En een einde aan de extreme warmte is voorlopig niet in zicht. Voor woensdag verwachten weersdiensten regionaal zelfs piekwaarden tot wel 39 graden – vooral in Poitou-Charentes, in Centre-Val de Loire en rondom de Middellandse Zee. Op sommige plaatsen voelt de lucht inmiddels als uit een geopende oven. Geen zuchtje wind, nauwelijks verkoeling ‘s nachts, in plaats daarvan trillende hitte over asfalt en velden.
Inmiddels zijn dertien departementen onder een oranje hittewaarschuwing geplaatst. Getroffen zijn grote delen van de Franse Atlantische kust evenals regio’s in het westen van het land. Daartoe behoren onder andere de Gironde, de Vendée, de Charente-Maritime en Bretagne met Finistère en Morbihan. Juist in deze gebieden zijn zulke temperaturen eind mei uiterst ongewoon. Veel inwoners spreken van een weer dat “niet meer normaal” lijkt.
De situatie is vooral belastend in de steden. In Lyon bijvoorbeeld gaf een thermometer bij een apotheek op dinsdag al 38 graden aan. Wie daar onderweg was, zocht naar schaduw als goudstof. Cafés bleven ‘s middags op veel plekken leeg, kinderen spetterden in fonteinwater, oudere mensen verscholen zich achter neergelaten rolluiken. Frankrijk zweet – en hoe.
De gevolgen van de hitte zijn allang niet meer alleen ongemakkelijk. Volgens de Franse regering zijn er al zeven mensen overleden als gevolg van de hoge temperaturen. Vijf sterfgevallen houden verband met verdrinkingsongevallen, twee andere mensen stierven tijdens sportactiviteiten – een in Parijs, een ander in de regio Lyon. De autoriteiten waarschuwen daarom voor voorzichtigheid. Vooral oudere mensen, kinderen en personen met vooraf bestaande aandoeningen worden als bijzonder kwetsbaar beschouwd.
Meteorologen volgen de ontwikkeling met groeiende bezorgdheid. Zulke vroege en intense hittegolven werden enkele jaren geleden nog als uitzonderingen beschouwd. Inmiddels nemen deze extreemweer situaties opvallend toe. De maand mei, ooit synoniem voor milde lentedagen en de eerste picknicks in het groen, toont plots het gezicht van een hoogzomer. Tja – het klimaat speelt allang niet meer volgens de oude regels.
En Frankrijk? Het land hoopt nu op onweer en koelere luchtmassa’s. Tot die tijd geldt: water drinken, het tempo minderen en op de een of andere manier volhouden.
Door Andreas M. Brucker