Có những câu chuyện chạm thẳng vào tim, dù thoạt nhìn chỉ kể về một chiếc xe máy cổ.
Câu chuyện của Serge Boutade là một trong số đó.
Khi tôi đọc lời ông – “Nó không đắt, đó thật sự là tự do” – tôi không khỏi dừng lại. Bởi đột nhiên chuyện không còn là kim loại, lớp sơn hay động cơ nữa. Mà là điều mà xã hội chúng ta ngày càng hay đánh mất: khả năng nhớ lại giá trị của những thứ giản đơn.
Ngày nay chúng ta bao lần tin rằng hạnh phúc phải đắt đỏ? Một chiếc ô tô mới. Chuyến du lịch dài tiếp theo. Chiếc smartphone mới nhất. Luôn lớn hơn, luôn nhanh hơn, luôn nhiều hơn.
Rồi người đàn ông hơn 90 tuổi ấy xuất hiện và chỉ bằng một câu nhắc chúng ta rằng tự do từng bắt đầu trên hai bánh nhỏ.
Tôi nghĩ chính vì vậy mà người ta vẫn yêu Vespa đến hôm nay. Không phải vì kỹ thuật. Không phải vì thiết kế. Mà vì nó chở theo những ký ức. Nó kể về những buổi tối hè như chẳng bao giờ kết thúc. Về những nụ hôn đầu trên con đường làng. Về mùi đồng ấm. Về gió lùa trên mặt khi chạy. Về một thời mà người ta khởi hành mà không liên tục nhìn vào màn hình hay tìm bức ảnh hoàn hảo cho mạng xã hội.
Người ta đơn giản là đi trên đường.
Có lẽ đó chính là nỗi khao khát mà nhiều người cảm thấy khi họ nhìn thấy một chiếc Vespa cổ. Nó gợi nhớ một thế giới chậm hơn. Nhân văn hơn. Trung thực hơn. Một thế giới không cần ghi lại từng khoảnh khắc vì chúng vốn khắc sâu vào ký ức.
Vì thế Serge Boutade không sưu tập những chiếc xe máy.
Ông sưu tập những câu chuyện đời.
Mỗi chiếc Vespa trong bảo tàng của ông ở thị trấn nhỏ Saint-Marcel-du-Périgord kể về một con người từng một lúc quay chìa khóa với đầy hy vọng và tin rằng cả thế giới nằm trước mặt họ. Có thể đích đến chỉ là làng bên cạnh. Có thể là biển. Có thể là buổi hẹn đầu. Có thể chỉ là đường đến chỗ làm. Nhưng đối với người đã leo lên lúc ấy, mọi thứ như không còn giới hạn.
Cảm giác ấy hẳn đã quý giá biết bao.
Điều làm tôi xúc động đặc biệt là một người ở tuổi ấy không giữ niềm đam mê cho riêng mình mà chia sẻ với người khác. Trong một thời đại mà nhiều thứ chỉ nhắm vào lợi nhuận, lượt click hay sự chú ý, bảo tàng của ông như một sự đối đề lặng lẽ. Nó không hét to. Nó không gây ấn tượng bằng kiến trúc ngoạn mục. Nó chỉ kể chuyện.
Và chính điều đó làm nó có giá trị.
Có lẽ chúng ta cần nhiều người như Serge Boutade hơn. Những người không sưu tập đồ vì chúng đắt, mà vì chúng có ý nghĩa. Những người hiểu rằng ký ức không phai mờ và có những thứ càng theo năm tháng càng trở nên quý giá.
Câu chuyện này cũng khiến tôi hơi buồn.
Không phải vì quá khứ, mà vì chúng ta thường quên rằng thực ra cần rất ít để được hạnh phúc. Tự do không thể mua được. Nó không nằm trong con số mã lực hay thương hiệu xa xỉ. Nó sinh ra trong những khoảnh khắc khi ta cảm nhận gió, bỏ lại cuộc sống thường nhật phía sau và trong chốc lát cảm thấy mọi thứ đều có thể.
Có lẽ ta nên thường xuyên nhắc điều đó trong đầu hơn.
Bởi rồi một ngày chẳng còn lại từ mọi tiến bộ kỹ thuật gì ngoài những gì ta đã trải nghiệm cùng nó. Không chiếc máy nào trên đời có giá trị nếu thiếu đi những ký ức gắn với nó. Chính vì thế trong bảo tàng của Serge Boutade không có những chiếc xe máy cũ.
Ở đó là những giấc mơ.
Và có lẽ khách tham quan rời nơi này với điều giá trị hơn một bức ảnh đẹp. Với nhận thức lặng lẽ rằng hạnh phúc lớn nhất đôi khi bắt đầu ngay khi động cơ nổ và trái tim trong khoảnh khắc ấy lại hai mươi tuổi.
Một bài bình luận của C. Hatty