Drie dagen voor de Champions League-finale tussen Paris Saint-Germain en Arsenal F.C. hangt er een nervositeit over Parijs die bijna tastbaar is. Op het eerste gezicht lijkt de hoofdstad zoals gewoonlijk – toeristen slenteren langs cafés, taxi’s toeteren zich een weg door het avondverkeer, ergens klinkt een accordeon. Maar achter de schermen is de noodtoestand al begonnen.
Vooral rondom de Champs-Élysées bereiden politie en autoriteiten zich voor op een weekend dat uit de hand zou kunnen lopen.
De herinneringen aan de rellen van vorig jaar zitten diep. Toen veranderden delen van de stad binnen enkele uren na de Europese triomf van PSG in een slagveld. Brandende auto’s, geplunderde winkels en straatgevechten met de politie bepaalden de nacht. Veel Parijzenaars vertellen er nog steeds met een vermoeide schouderophaling over – alsof het inmiddels bijna een standaardritueel is van grote voetbalavonden. Juist dat baart de autoriteiten zorgen.
De burgemeester van het 8e arrondissement eist nu een massale veiligheidsinzet. Meerdere duizenden politieagenten en gendarmes staan paraat, toegangswegen zullen worden afgesloten, metrostations tijdelijk gesloten. Vooral de beroemde laan mag dit keer niet opnieuw het symbool worden van het verlies van controle.
Een overwinningsparade op de Champs-Élysées? Dat is uitgesloten.
De beslissing werd ogenschijnlijk vroeg, in overleg met de politiechef, genomen. Achter gesloten deuren geven veiligheidskringen toe dat zo’n grote menigte nauwelijks nog beheersbaar is. Niet alleen vanwege fanatieke ultras. Het echte probleem zijn groepen die niets met voetbal te maken hebben. Zij verschijnen zodra chaos ontstaat – jonge plunderaars, agressieve kleine groepjes, mensen op zoek naar rellen. “Sommigen gaan alleen nog maar voor de chaos,” hoort men tegenwoordig vaak in Parijs.
Binnenminister Laurent Nuñez spreekt openlijk over een “uitzonderlijk” veiligheidsconcept. Zulke formuleringen gebruiken Franse politici normaal niet lichtvaardig. Maar Frankrijk heeft al jaren een gespannen relatie met grootschalige publieke evenementen. Voetbalwedstrijden, demonstraties, spontane vieringen – de sfeer kan steeds sneller omslaan dan de hulpdiensten kunnen reageren.
Extra problematisch: tegelijkertijd met de finale stromen sowieso honderdduizenden bezoekers de hoofdstad binnen. De French Open zijn bezig, concerten trekken menigten aan, en dan is er ook nog het gebruikelijke lentetoerisme. Parijs lijkt op zulke weekenden op een overvolle ketel waar niemand precies weet wanneer de deksel eraf vliegt.
Daarom onderzoeken de autoriteiten inmiddels duidelijk alternatieven. Er wordt gedacht aan een mogelijke viering nabij de Eiffeltoren om de Champs-Élysées te ontlasten. Officieel is daar nog niets over bevestigd. Maar al die overwegingen tonen aan hoe groot de angst voor nieuwe escalaties is.
Het gaat allang om meer dan voetbal.
Frankrijk worstelt al jaren met de vraag hoe openbare vieringen veilig georganiseerd kunnen worden zonder hele wijken af te sluiten. De sport is vaak slechts de trigger voor onderliggende spanningen – sociale frustratie, geweldsbereidheid en een groeiend wantrouwen jegens de staat. Sommige politieagenten geven inmiddels openlijk toe dat zij zich voor zulke nachten op stedelijke guerrillatactieken moeten instellen. Een harde term, maar eentje die laat zien hoe serieus de situatie wordt ingeschat.
Zo kijkt Parijs nu naar deze finale als naar een weersfront vol donkere wolken. Mocht PSG daadwerkelijk de Europese kroon grijpen, zal de euforie enorm zijn. De echte proef begint echter pas na het laatste fluitsignaal.