Rajoys uitspraak over Les Bleus leidt tot verontwaardiging in Frankrijk en Spanje

Madrid – 12.07.2026: Een column van de voormalige Spaanse minister-president Mariano Rajoy heeft enkele dagen voor de WK-halve finale tussen Frankrijk en Spanje een politieke controverse veroorzaakt. Rajoy prees de hoge sportieve kwaliteit van de Franse selectie, maar beweerde tegelijk dat er geen Fransman in speelde. De opmerking verscheen in een bijdrage voor het online medium El Debate na de Spaanse kwartfinalezege tegen Belgie.

De uitspraak is gericht tegen de afkomst en daarmee indirect tegen de nationale identiteit van meerdere internationals. Zij is feitelijk onhor: alle 26 spelers die bondscoach Didier Deschamps voor het toernooi heeft geselecteerd, bezitten de Franse nationaliteit. Volgens de Franse ambassade in Madrid zijn 23 van hen in Frankrijk geboren. Michael Olise, Marcus Thuram en Brice Samba werden in het buitenland geboren, maar zijn eveneens Fransen.

Philippe Diallo, de voorzitter van de Franse voetbalbond FFF, sprak van onaanvaardbare racistische ondertonen. De Franse spelers hoefden van een voormalige Spaanse regeringsleider geen verklaring over hun nationaliteit te krijgen. Ook de Franse ambassade in Madrid maakte duidelijk dat alle leden van de selectie Fransen zijn. Daarmee reageerden overheids- en sportinstellingen ongewoon rechtstreeks op een publicistische bijdrage van een voormalige regeringsleider.

Ook uit Madrid kwam tegenspraak. Minister-president Pedro Sanchez bestempelde Rajoys uitspraken als xenofobisch. Hij wees erop dat nationale identiteit niet kan worden gedefinieerd aan de hand van familienamen, geboorteplaats of huidskleur. De socialistische regeringsleider stelde daar een opvatting van de natie tegenover die berust op verbondenheid, staatsburgerschap en de bijdrage aan de samenleving. Rajoy leidde Spanje van december 2011 tot mei 2018 en behoort tot de conservatieve Partido Popular.

De kwestie raakt aan een motief dat al tientallen jaren terugkeert in het Franse debat over immigratie, staatsburgerschap en representatie. Al na de WK-triomf van 1998 waren spelers met familiale wortels buiten Frankrijk doelwit geworden van soortgelijke aanvallen. Het toenmalige team rond Zinedine Zidane, Lilian Thuram en Marcel Desailly gold voor velen als uitdrukking van een plurale Franse samenleving; tegelijk werd hun identiteit door extreemrechts betwist.

De controverse komt in een periode van verhoogde aandacht voor racistische aanvallen op Franse spelers. Eerder waren uitspraken van de Paraguayaanse senator Celeste Amarilla tegen aanvoerder Kylian Mbappe publiekelijk veroordeeld. In Frankrijk startte justitie, na een klacht van de FFF wegens vermoedelijke openbare belediging met verzwarende omstandigheden, een onderzoek. Rajoys bijdrage verplaatst het debat nu, voorafgaand aan de wedstrijd op 14 juli, opnieuw van de sport naar het terrein van nationale identiteit en politieke symboliek.