Tien jaar na de aanslag: Nice herdenkt 86 doden

Nice – 14.07.2026: Op de Place Massena heeft Frankrijk dinsdag de slachtoffers herdacht van de terroristische aanslag in Nice, tien jaar geleden. Nabestaanden, overlevenden en vertegenwoordigers van de staat kwamen bijeen voor een nationale herdenkingsplechtigheid. President Emmanuel Macron en zijn echtgenote Brigitte Macron woonden de ceremonie bij. Centraal stonden de 86 mensen die op de avond van 14 juli 2016 werden gedood op de Promenade des Anglais.

De nationale feestdag draagt in Nice sindsdien een dubbele herinnering met zich mee: het is tegelijk een feestdag en een dag van rouw. In de ochtend trokken strijdkrachten, veiligheidsdiensten en hulpdiensten over de Place Massena. ‘s Avonds werd diezelfde plek een ruimte voor stille herdenking. Voor de families betekende de tiende verjaardag niet louter een datum op de kalender, maar een terugkeer naar een nacht die hun leven blijvend heeft veranderd.

Bij de aanslag in 2016 reed een dader na het vuurwerk met een vrachtwagen in op de menigte op de boulevard langs het strand. Naast de doden raakten honderden mensen gewond; velen ondervinden daarvan tot op de dag van vandaag de gevolgen. De dader werd op de plaats van de aanslag door de politie doodgeschoten. De aanslag was gericht tegen mensen die de Franse nationale feestdag aan de Middellandse Zee wilden doorbrengen.

De stad Nice had de herdenkingsweek samen met slachtofferverenigingen voorbereid. Tot de herdenkingsplekken behoren het monument in de tuin van de Villa Massena en het beeld Ange de la baie aan de boulevard. Daar werden kransen neergelegd. ‘s Avonds zouden 86 lichtstralen boven de zee verschijnen, een voor elk dodelijk slachtoffer. Het beeld zag af van grote gebaren en koos voor een teken dat het aantal overledenen zichtbaar maakte.

De justitie had de strafrechtelijke afhandeling al in meerdere procedures behandeld. Volgens Franse media werden acht verdachten veroordeeld wegens hun betrokkenheid of steun in de kring rond de dader; de straffen liepen op tot 18 jaar gevangenisstraf. De herdenkingsplechtigheid was desondanks geen juridisch eindpunt. Zij herinnerde eraan dat waarheidsvinding en herdenken verschillende taken hebben: het ene vraagt naar verantwoordelijkheid, het andere naar de plaats van de slachtoffers in het publieke geheugen.

Voor Nice was de dag ook een beproeving van de taal. De stad wilde noch de daad noch de beelden van de aanslag opnieuw op de voorgrond plaatsen. In plaats daarvan behoorden nabestaanden, hulpverleners en overlevenden tot de mensen wier aanwezigheid de ceremonie gewicht gaf. De herinnering aan 14 juli 2016 bleef concreet: aan families, vriendschappen en levenslopen die abrupt werden onderbroken of ontwricht.

Tien jaar later verbindt de nationale ceremonie in Nice rouw met de aanspraak de getroffenen niet alleen te laten. Het getal 86 staat voor de omvang van de misdaad. Daarachter gaan echter individuele mensen schuil. Dat Frankrijk hen op de nationale feestdag gezamenlijk herdacht, was daarom meer dan een officiële staatsgelegenheid: het was een stille belofte dat deze namen en lotgevallen niet in de loop der jaren zullen verdwijnen.